a common reader

vergeetboek

· 5 May 2011 |  by Janantoon
· Published in: wetenschap
· Tagged with:

Klara is mijn favoriete zender. Eén van de fijne programma’s was Rondas op zondag. Het programma was genoemd naar Jean-Pierre Rondas, die elke week een of andere belangwekkende schrijver of filosoof, historicus of politicus voor de microfoon haalde. Ondertussen is Jean-Pierre Rondas met pensioen gegaan, maar ik heb via podcast nog steeds een aantal van zijn interviews.

Op 28 november 2010 interviewde hij Douwe Draaisma, bijzonder hoogleraar in de geschiedenis van de psychologie aan de Rijksuniversiteit te Groningen. Deze had net het Vergeetboek gepubliceerd.
Het interview boeide me zozeer dat ik het boek onmiddellijk bestelde.

Wat me zo erg aansprak was het idee dat vergeten niet staat voor herinneren met een minteken ervoor. Vergeten heeft zijn eigen functie in de werking van onze hersenen. Een actieve functie zelfs. Maar vergeten wordt doorgaans als negatief ervaren, hoewel we soms graag dingen vergeten, en dat is zelfs in de taal te merken. Herinneren heeft zijn eigen substantief, herinnering, vergeten heeft dat niet.

Draaisma raakt verschillende heikele punten aan als: waarom hebben we zo’n slecht geheugen voor dromen? Bestaat verdringen? Wat gebeurt er met gedeelde herinneringen als degene waar je die herinneringen mee deelde er niet meer is? Hoe kan het dat een collega wel uw idee heeft onthouden, maar is vergeten dat het úw idee was? Waarom bestaat er geen vergeettechniek? Waarom hebben portretten de neiging onze herinneringen aan gezichten te wissen?

Naast zulke prangende zaken beschrijft Draaisma ook een aantal pathologieën. Enkele van die voorbeelden maken ook erg duidelijk dat als je voor iets ingewikkelder dan een beenbreuk beroep moet doen op de medische wetenschap, dat je dan heel veel geluk moet hebben om een goede medicus tegen te komen.
Verschillende van de (ongewilde) proefpersonen kwamen aan hun specifieke geheugenfalen door een medische fout.
Andere gevallen komen dan weer van een ongeval of verwonding in oorlogssituatie. Ik denk er aan dat Gabrielle Giffords, de senator die op 8 januari 2011 in Tucson in het hoofd geschoten werd, een ideale patiënt zou kunnen zijn. Haar geschiedenis is goed gedocumenteerd. Het zou goed te testen zijn wat zij zich nog herinnert.

Het is een enorm boeiend boek, voor iedereen, al vermoed ik dat het voornamelijk door al wat rijpere mensen zal gekocht worden.
Naast het boek is er ook een speciale vergeetboek-website gemaakt, waar een aantal Nederlandse schrijvers en filosofen antwoord geven op enkele moeilijke vragen over hun herinneren en vergeten.

Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinFacebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedin

Comments are closed.



boekenkast-1

boekenkast-2

boekenkast-3